Hai năm trước, sức khỏe tôi yếu đi nhiều nên giao lại chuyện giỗ chạp trong nhà cho con trai, con dâu lo liệu.
Năm đầu tiên, các con làm tôi khá yên lòng. Dù còn lóng ngóng, nhưng các con vẫn cố gắng giữ mọi thứ như trước. Đến ngày giỗ, các con chuẩn bị chu đáo, mâm cơm tươm tất, họ hàng đến cũng vui vẻ.
Nhưng khoảng 1 năm trở lại đây, tôi bắt đầu nhận ra mọi thứ dần thay đổi. Mỗi khi gần đến ngày có giỗ chạp, vợ chồng con trai lại bàn qua bàn lại chuyện chi phí, chuyện ai phải nghỉ làm, đặt bàn ở đâu, nấu món gì…
Có lần tôi nghe hai đứa cãi nhau trong bếp. Con dâu phàn nàn gia đình chồng quá nhiều đám giỗ trong năm, vừa tốn tiền vừa mất công. Con còn than vừa đi làm vừa lo việc nhà, giờ thêm giỗ chạp nên không kham nổi.
Gần đây, trước ngày giỗ bố mẹ tôi, vợ chồng con trai lại hục hặc. Trong bữa cơm chiều, các con nói đã quyết định từ năm nay sẽ gộp tất cả ngày giỗ trong họ vào một ngày duy nhất, từ giỗ cụ đến giỗ ông bà đều làm chung.
Hôm đó, các con sẽ nấu một bữa cơm cúng chung cho người đã khuất, còn đúng ngày giỗ chỉ thắp hương, hoa quả. Con dâu nói sẽ báo lại với họ hàng để mọi người nắm được.
Theo con dâu, làm vậy vừa đỡ tốn kém, bớt thời gian chuẩn bị, cũng không phải xin nghỉ làm nhiều lần. Con trai tôi cũng đồng tình, cho rằng cách này gọn gàng, phù hợp với cuộc sống hiện đại.
Những suy nghĩ của con khiến tôi giật mình, buồn bã. Cả đời mình, vợ chồng tôi đã gìn giữ từng ngày giỗ trong gia đình, không phải vì hình thức, mà vì đó là truyền thống uống nước nhớ nguồn.
Mỗi ngày giỗ là một kỷ niệm, một câu chuyện, một con người. Bây giờ chỉ vì tiện lợi mà gộp tất cả lại thành một ngày duy nhất, tôi nghe sao mà lạnh lòng.
Tôi không dám trách con dâu. Con là người phải đứng ra lo toan mọi thứ nên có lẽ thấy mệt mỏi. Điều khiến tôi buồn nhất là con trai mình.
Tôi cũng buồn bản thân vì đã không làm gương được cho con. Tôi cảm thấy thất vọng và vô cùng bất lực.
Tôi già rồi, không còn sức để làm lại mọi thứ như xưa. Giờ đây, mỗi khi nhìn lên bàn thờ, nghĩ đến cha mẹ, nghĩ đến vợ, những người đã khuất của gia đình, lòng tôi day dứt khôn nguôi.
Không biết rồi sau này, khi tôi khuất, liệu con cháu còn nhớ đến ngày giỗ của tôi hay không. Hay một ngày nào đó, tất cả chúng tôi cũng chỉ được nhắc đến chung chung trong một bữa cơm “cho tiện”.